| |
Kur'ân'da adi gelen
peygamberlerden biri. Soyu Dâvud (a.s)'a dayanmaktadir. Kur'ân'da
anilan duâlarindan (Meryem, 16/6) anlasildigina göre, soyu daha
sonra Yâkub (a.s)'a varmaktadir (el-Kurtubî, Ahkâmu'l-Kur'ân, Kahire
1967, XI, 82; er-Razî, Mefâtihu'l-Gayb, Misir 1937, V, 769).
Zekeriyya (a.s)
isrâilogullarinin peygamberi oldugu gibi, ayni zamanda onlarin
bilgini, reisi ve müsaviri yani danismani idi (es-Sa'l-ebî, el-Arais,
1951, 372).
Onun hakkinda
çesitli âyet ve hadisler vardir. Ebû Hureyre'nin naklettigine göre,
Hz. Muhammed (s.a.s);" "Zekeriyya (a.s) marangoz idi"(Ahmed b.
Hanbel, el-Müsned, Misir, 1954, II, 405) diyerek O'nun elinin emegi
ile geçinen bir sanat ehli oldugunu haber vermistir.
Zekeriyya (a.s)'in
hanimi isa (a.s)'in annesi Meryem'in teyzesi isâ idi. Zekeriyya
(a.s) da, Meryem'e bakmakla mesgul oluyordu. O'na Beyt-i Makdis'te
bir yer yapmisti. O'nun odasina her girdiginde, yaninda kis
mevsiminde yaz meyvesini ve yaz mevsiminde de kis meyvesini
buluyordu. Zekeriyya (a.s), "Ey Meryem, bu sana nereden geliyor?"
diye sorunca, Meryem, "Allah tarafindandir." diye cevap veriyordu
(el-Kurtubî, Ahkâmu'/-Kur'ân, IV, 69 vd).
Zekeriyya (a.s) Hz.
Meryem'in yaninda böyle yaz mevsiminde kis meyvesini ve kis
mevsiminde de yaz meyvesini görünce, Meryem'e bu nimetleri veren,
buna gücü yeten yüce Allah, esimin yasi geldigi halde, bize hayirli
bir evlat verebilir seklinde düsündü ve hayirli bir evladin olmasi
için Allah'a gizlice söyle dua etti:
"Rabbim! Gerçekten
kemiklerim zayifladi, saçlarim agardi, Rabbim!.Sana yalvarmaktan
dolayi herhangi bir seyden mahrum kalmadim. Dogrusu, benden sonra
yerime geçecek yakinlarimin iyi hareket etmeyeceklerinden
korkuyorum. Karim da kisirdir. Katindan bana bir ogul bagisla ki,
bana ve Yâkub ogullarina mirasçi olsun! Rabbim! O'nun, senin rizani
kazanmasini da sagla!" (Meryem,19/4,5,6)
"Ya Rabbi! Bana
kendi katindan temiz bir soy bahset!" (Âlu imrân, 3/38)
"Rabbim! Beni tek
basima birakma! Sen varislerin en hayirlisisin" (el-Enbiyâ, 21/89).
Gücü her seye yeten
Yüce Allah, Zekeriyya (a.s)'in duâsini kabul etti ve O'na bir erkek
evlad verecegini müjdeledi:
"Ey Zekeriyya! Sana
Yahya isminde bir oglani müjdeliyoruz. Bu adi daha önce kimseye
vermemistik" (Meryem, 19/7).
"Mihrabda namaz
kilmaya durdugu sirada, hemen melekler ona söyle seslendi: "Haberin
olsun! Allah sana Yahya adli çocugu müjdeliyor. O, Allah'tan gelen
bir kelimeyi (isâ'yi) tasdik edecek, milletinin efendisi olacak,
nefsine hakim bulunacak ve salihlerden bir peygamber olacaktir" (Âlu
imrân, 3/39).
Zekeriyya (a.s),
Allah'in verdigi bu müjdeye sasti, hayret etti. Çünkü kendisi de
hanimi da hayli yasli idiler. "Rabbim! Karim kisir, ben de son
derece kocamisken nasil oglum olabilir?" (Meryem, 19/8) diyerek, bu
ilginç müjde karsisinda hayretini dile getirdi.
Yüce Allah ona söyle
cevap verdi:
"Rabbin böyle
buyurdu. Çünkü bu bana kolaydir. Nitekim sen yokken, daha önce seni
yaratmistim" (Meryem, 19/9).
Kur'ân'in baska bir
yerinde bu durum söyle haber verilmistir:
"Zekeriyya'nin
duasini kabul edip kendisine Yahya yi bahsetmis, esini de dogum
yapacak hale getirmistik. Dogrusu onlar iyi islerde yarisiyorlar,
korkarak ve umarak bize yalvariyorlardi. Bize karsi gönülden saygi
duyuyorlardi" (el-Enbiya, 21/90).
Yüce Allah'in bu
güzel müjdesine son derece sevinen Zekeriyya (a.s)
"Rabbim! Öyle ise
bana bir alamet var, dedi" (Meryem, 19/10). Allah ona su cevabi
verdi:
"Alâmetin; üç gün,
isaretten baska sekilde Insanlarla konusmamandir. Rabbini çok an,
aksam sabah hamdet!" (Âlu imrân, 3/41).
Gün oldu, Zekeriyya
(a.s)'in nutku tutuldu. Mihrabdan çikti ve milletine: "Sabah-aksam
Allah'i tesbih edin! diye isârette bulundu" (Meryem, 19/11).
Zamani gelince,
Zekeriyya (a.s)'in oglu Yahya (a.s) dünyaya geldi.
Yukarida görüldügü
gibi, Zekeriyya (a.s) ile ilgili olarak zikredilen âyetlerin çogu,
dua mahiyetindedir. O, çok dua eden, Allah'in emir ve yasaklarina
riayet ederek tam bir teslimiyet içinde yasayan Yüce bir
peygamberdi. Allah: "Zekeriyyâ, Yahyâ, isa ve ilyas'a da (yol
göstermistik). Hepsi iyilerden (idi)ler" (el-En'âm, 6/85) diyerek
onu sahit peygamberlerle birlikte anmistir.
Zekeriyya (a.s) bu
sekilde ömrünü ibâdetle geçirdi. Daima Insanlari Yüce Allah'a
inanmaya ve O'nun yolunda yürümeye cagirdi. fakat azmis olan, küfre
dalan ve önünü görmeyecek kadar gözü dönenler, onu sehid ettiler (Taberî,
et-Tarih, Misir 1326, II, 16; Ahmet Cevdet Pasa, Kisus-r Enbiyâ,
istanbul 1966, I, 41). |
|
